Dünya Hayatının İllüzyonu

Çocukların ve gençlerin büyülenmişçesine bağlandığı, dünyasından kopamadığı o online oyunların derin acısını ve illüzyonunu kalbinde, vicdanında hissedenler bilir. Karanlık odalarda, sadece ekranın o soğuk ve yapay ışığıyla aydınlanan yüzlere baktığınızda, aslında koca bir ömrün nasıl dijital bir hiçliğe kurban edildiğini görürsünüz. 

Öyle bir teslimiyetle, öyle bir vecd haliyle girerler ki o dijital atmosferin içine; zihinleri, duyguları, fıtratları ve uykusuz geceleri o sanal gerçeklik tarafından bütünüyle ipotek altına alınır. O sahte ekranda bir derece yapmak, fani bir rütbe almak, hiçbir maddesel gerçekliği olmayan dijital bir nesne kazanmak onlar için varoluşsal bir meseleye, adeta uğrunda can verilecek bir hayat memat davasına dönüşür. Ekrandaki piksellerden ibaret karakterleri güçlendikçe kendilerinin de güçlendiğini zannederler. Hatta hakiki alın terlerini, babalarının veya kendilerinin gerçek paralarını feda ederek, o yapay aşamaları geçmek, o kurgusal evrende bir "servet" ve güç biriktirmek isterler. 

Oyunun başındayken kendilerini o dünyanın yenilmez kahramanı, mutlak hükümdarı sanan bu körpe zihinler, aslında parıltılı bir hapishanede, kendi iradeleriyle seçtikleri bir kölelik düzeninde en değerli sermayeleri olan zamanı tüketmektedirler. Onlar için dışarıdaki güneşin doğuşu, yağmurun toprağa düşüşü, bir annenin şefkatli seslenişi anlamını yitirmiştir; zira asıl hayat, o cam ekranın ardındaki yalan dünyadır.

​Fakat bu trajik sarhoşluk, kaçınılmaz olarak bir gün nihayete erer. Oyunun sunucuları kapandığında, elektrik kesildiğinde veya yaş kemale erip de hayatın acımasız çarkları dönmeye başladığında uyanış başlar. Bu çocuklar, ömürlerini adadıkları o ekranın başından kalkıp hayatın sert, tavizsiz ve yalın yüzüyle karşılaştıklarında büyük bir hüsran yaşarlar. 

Bir iş görüşmesine, bir hakikat masasına, hayatlarını kazanacakları gerçek bir arenaya oturduklarında, o sanal dünyada hangi devasa derecelere geldiklerinden, karanlık zindanlarda hangi efsanevi canavarları alt edip nasıl sahte zaferler kazandıklarından bahsedemezler. Cüzdanlarında taşıdıkları binlerce saatlik emeğin karşılığı olan o "sanal altınların", fırından bir ekmek almaya dahi yetmediğini acı bir şekilde öğrenirler. Bahsetmeye kalksalar da karşılarında soğuk, alaycı bir gerçeklikten ve yüzlerinde beliren acımasız bir tebessümden başka bir şey bulamazlar. Çünkü o kurgusal evrende biriktirilen her şey hayalidir; hakikatin terazisinde hiçbir ağırlığı, hiçbir kıymeti ve hiçbir karşılığı yoktur. 

Ekran kapandığı an, o devasa servetler, o yenilmez ordular, o ulaşılamaz rütbeler bir anda sıfırlanır ve koca bir hiçliğe mahkûm olur. Geriye sadece kamburlaşmış bir sırt, yorulmuş gözler ve israf edilmiş, geri getirilemez bir gençlik kalır.

​Bizler yetişkinler olarak çocukların düştüğü bu hali dışarıdan izleyip onlara acır, zamanlarını nasıl boşa harcadıklarına hayıflanırız. Peki ya biz? Biz "büyüklerin" dünyası çok mu farklıdır? Yetişkinlerin kendi elleriyle kurdukları, kanunlarını yazdıkları ve taparcasına bağlandıkları modern dünya hayatı da aslında bu dijital oyunun biraz daha karmaşık, biraz daha süslü bir versiyonundan başka nedir ki? Sadece ekranlar büyümüş, karakterlerin isimleri değişmiş, sanal altınların yerini banka hesaplarındaki rakamlar, rütbelerin yerini kartvizitlerdeki unvanlar almıştır. 

Bizler de holding plazalarında, siyaset kürsülerinde, lüks tüketim mabetlerinde, sosyal medyanın sahte alkışlarında kendi "level"ımızı atlamak, kendi sanal karakterimizi yüceltmek için ömrümüzü heba etmiyor muyuz? Daha lüks bir araba, daha gösterişli bir ev, daha fazla insanın önünde eğileceği bir makam peşinde koşarken, aslında o ekran başındaki çocuktan zerre kadar farkımız olmadığını görebiliyor muyuz? Biz de ölüm denilen o kesin ve mutlak "fiş çekilme" anı gelene kadar, dünyanın yenilmezleri olduğumuzu zannetme gafleti içinde debelenip duruyoruz.

​İşte tam da bu noktada, insanlığın kararmış ufkuna bir hidayet meşalesi, bir diriliş soluğu olarak inen Kur'an-ı Kerim devreye girer. Kalpleri ve zihinleri kuşatan bu devasa dünya illüzyonunu, insanın eşyaya ve maddeye olan trajik kulluğunu en sarsıcı, en çıplak mahiyetiyle tasvir eder. Yüce Yaratıcı, kalplerin pasını silmek, insanın gözündeki o kalın gaflet perdesini yırtıp atmak ve onu köleleştiği geçici putlardan, dünyevi prangalardan özgürleştirmek için Hadid Suresi 20. ayet-i kerimede bütün bir insanlık tarihini özetleyen şu muazzam hakikati haykırır:

​"İyi bilin ki dünya hayatı ancak bir oyundan, bir eğlenceden, bir süs ve gösterişten, aranızda bir öğünmeden, mal ve evlatta çokluk yarışından ibarettir. Tıpkı bir yağmur gibi ki, onun bitirdiği ekinler çiftçilerin hoşuna gider. Sonra kuruyuverir de sen onu sapsarı kesilmiş görürsün. Ardından da çerçöp hâline gelirler. Âhirette kâfirlere şiddetli bir azap, mü’minlere ise Allah’tan bir bağışlama ve rızâ vardır. Evet, dünya hayatı, aldatıcı bir menfaatten başka bir şey değildir."

​Bu ilahi kelam, insanın sığındığı tüm sahte kaleleri, ömrünü uğruna feda ettiği tüm dünyevi makamları, bütün o kibir kulelerini kökünden sarsmaktadır. Ayet, dünya hayatının katmanlarını bir cerrah titizliğiyle ayırır. Önce "oyun ve eğlence" diyerek, bu hayatın ciddiyetten uzak, geçici bir oyalanma olduğuna dikkat çeker. Tıpkı çocukların oyunu ciddiye alıp hakikati unutması gibi, yetişkinlerin de dünyayı ciddiye alıp ahireti unutmasına vurgu yapar. Sonra "süs ve gösteriş" diyerek, markaların, lüksün, şatafatın ve dış görünüşün ardına saklanan o boşluğu ifşa eder. Ardından "aranızda bir öğünme" diyerek, makamların, şöhretin ve sosyal statünün insanı nasıl kibre, nasıl bir üstünlük taslama hastalığına sürüklediğini gösterir. Ve nihayet "mal ve evlatta çokluk yarışı" diyerek, insanın tükenmek bilmeyen o hırsını, kapitalizmin de temeli olan o sınırsız biriktirme tutkusunu yüzümüze vurur. Bütün bunlar, devasa bir illüzyonun, ustaca kurgulanmış bir tiyatro sahnesinin dekorlarından başka bir şey değildir.

​Rabbimiz, bu derin sosyolojik tespiti yaptıktan sonra, hakikati zihnimize kazımak için doğadan muazzam bir tablo çizer. Gökten inen yağmuru, o yağmurla yeşeren, göz alıcı bir güzelliğe bürünen ve toprağa bakan çiftçinin (insanın) gönlüne ferahlık, kibrine kibir katan o ekinleri anlatır. İnsan o yeşilliğin, o gücün, o gençliğin ve o servetin hep öyle taze kalacağını, o baharın hiç bitmeyeceğini zanneder. Ancak ilahi yasa işler; zamanın acımasız rüzgarları eser, mevsim döner. O göz alıcı ekinler önce boynunu büker, sonra kuruyuverir, sapsarı kesilir. En nihayetinde rüzgarın önünde savrulan, değersiz, ayaklar altında ezilen bir çerçöp, bir toz yığını haline gelir. İşte holdingler, imparatorluklar, güzellik kraliçeleri, yenilmez ordular ve hesapsız servetler de zamanın değirmeninde öğütülüp tıpkı o sararmış yapraklar gibi tarihin çöplüğüne karışmaya mahkûmdur.

​Tıpkı o çocuğun oyun bittiğinde bomboş ve anlamsız bir ekrana bakakalması gibi, insan da ecel kapısını çaldığında, ölüm meleğiyle burun buruna geldiğinde, uğruna fıtratını bozduğu, yalanlar söylediği, kul hakkı yediği ve gecesini gündüzüne kattığı dünya ekranının bir anda kapandığını görecektir. O an, bütün maskeler düşecek, bütün sanal rütbeler sökülecektir. 

Soğuk toprağın altına, o dar ve karanlık kabre girildiği an, yeryüzünde verilen o büyük ve kirli kavgalar, hırsla biriktirilen banka hesapları, başkalarını ezerek inşa edilen o şatafatlı kariyerler hiçbir anlam ifade etmeyecektir. Kabre ne CEO unvanınızı, ne banka kartlarınızı, ne de o lüks araçlarınızı sokabilirsiniz. Oraya sadece ve sadece amelleriniz, niyetleriniz ve kalbinizin safiyeti girecektir. Kefenin cebi, dünyanın sahte paralarını ahiret yurduna taşımak için tasarlanmamıştır.

​Ey hırslarına esir olmuş insan! Ey dünyanın yaldızlı yalanlarına kanmış yolcu! Bu fani ve çürümeye mahkûm sahnede ne biriktirirsen biriktir, hangi geçici makamın tahtına oturursan otur, hangi dünyevi başarıyla gururlanıp yeryüzünde kibirle yürürsen yürü; o en büyük, o en dehşetli mülakat gününde, yani Mahşer meydanında, Mutlak Hakikatin, Alemlerin Rabbinin huzurunda bunları bir başarı hikayesi gibi anlatmanın zerre kadar bir değeri olmayacaktır. Mahkeme-i Kübra'da, tıpkı iş görüşmesine giden o çocuğun sanal altınlarının geçersiz olması gibi, senin dünyevi rütbelerinin de zerre kadar hükmü geçmeyecektir. Orada "Ben falanca şirketin yöneticisiydim", "Ben milyonların takip ettiği bir şöhrettim", "Benim şu kadar arazim vardı" demek, meleklerin nezdinde sadece acınası bir saçmalıktan ibaret olacaktır.

​Bilakis, asıl dehşet şuradadır: Kalbini, fıtratını ve ruhunu ilahi vahiyle beslemek yerine, devasa bir oyun mesabesindeki bu dünyaya taparcasına ayırdığın her bir saniyenin hesabı senden sorulacaktır. O sahte güçleri, o geçici unvanları elde etmek için çiğnediğin ilahi sınırların, yaptığın her bir zerre miktar kötülüğün hesabı senden tek tek, milimi milimine, o şaşmaz adaletin terazisinde sorulacaktır. Küresel sistemin, kapitalizmin ve doymak bilmez nefsin önümüze koyduğu bu yaldızlı sahneler, bu sahte cennetler, bizi asıl vatanımızdan, kalıcı olan ahiret yurdundan alıkoyan, bizi oyalayıp cehennem çukurlarına sürükleyen şeytani birer tuzaktan ibarettir. Bu gerçeği görmek için illa ölümün o sarsıcı tokadını yemek mi gerekir?

​Mesele, biyolojik bir varlık olarak yiyip içmek, üremek ve sadece bir ömür tüketmek değildir; mesele, varoluşun hakiki idrakine varabilmektir. Hayatın kalbine nüfuz etmek, insanın kainattaki yerini ve yaratılış gayesini kavramaktır. Dünyanın gerçek mahiyetini, onun bir vasıta, bir köprü, bir imtihan meydanı olduğunu bilmek; onu yoktan var edenin, ona biçtiği bu "aldatıcı meta" değerini kalbinin, zihninin ta derinliklerine kazımak gerek. 

Dünya terk edilecek bir yer değil, fethedilip ahiret hesabına kullanılacak bir tarladır. Eşyaya hükmetmek gerekirken, eşyanın kölesi olmak insanın fıtratına ihanettir. Bizler, zaman deryasında yönünü kaybetmiş, rüzgarın önünde savrulan başıboş akıntılar, tesadüfün oyuncakları değiliz; bizler, ezelden gelip ebede giden, yeryüzünde Allah'ın halifesi olma şerefini taşıyan ebediyet yolcularıyız. Önümüzde duran bu dar, kısıtlı ve bir nefes kadar kısa zaman dilimini, sanal rütbelerin, ucuza alınmış alkışların ve geçici heveslerin peşinde ziyan etmek büyük bir ahmaklıktır. Bu fani ömrü, ebedi kurtuluşun, sonsuz cennetlerin mukaddes azığına dönüştürebilmeyi, her nefeste Allah'ın rızasını arayan uyanık ve devrimci bir bilinçle yaşamayı, aldananlardan değil, hakikate şahitlik edenlerden olmayı Rabbim hepimize nasip eylesin. Amin